Uit veel vragen op deze weblog merk ik dat er verwarring bestaat over de vraag of een afgerond inburgeringsexamen je recht geeft op de Nederlandse nationaliteit. 
Daarvoor is het belangrijk om te weten dat naturalisatie een op zichzelf staande procedure is waar de IND voor aangewezen is. Om Nederlander te worden moet je volgens de wet een naturalisatietoets doen. Voor een permanente verblijfsvergunning heb je een inburgeringsdiploma nodig. Officieel gaat het om twee verschillende voorwaarden.
In de praktijk gebruikt de IND echter de structuur die ontwikkeld is rond de inburgeringsexamens. De IND neemt zelf geen toetsen af. Als een aanvrager aan het loket van de IND de resultaten van zijn inburgering kan tonen, beschouwt de IND die als naturalisatietoets.
Wat is nu het probleem? Zo’n aanvraag voor naturalisatie speelt voor de meeste nieuwkomers pas na vijf jaar verblijf in Nederland of nog langer. Als de IND dan om de resultaten van het inburgeringsexamen vraagt, komen er allerlei oude papieren tevoorschijn die tussen 1998 en 2002 door ROC’s en gemeenten zijn afgegeven. Vaak blijken deze bewijzen tesamen nét niet op te leveren wat de IND eist. Het complete pakket bestaat uit: vier vaardigheden Nederlands op niveau 2 en een bewijs dat de MO toets een score van minstens 80% is behaald.

Wie een onderdeel mist, of het vereiste niveau van een onderdeel, wordt daarvoor teruggestuurd naar een ROC waar die persoon al jaren afgestudeerd is. Het probleem is echter dat er vorig jaar een geheel nieuw systeem van inburgeringsexamens is ingevoerd. ROC’s nemen niet dus meer de examens af waarmee je het ontbrekende papiertje kunt verkrijgen. In veel gevallen zul je dus een heel nieuw examen moeten doen terwijl je maar één onderdeel miste.
Relatief makkelijk is het wanneer je oude papiertje MO niet de vereiste 80% vermeldt. In dat geval kun je het nieuwe KNS-examen afzonderlijk maken en als je daarvoor slaagt, heb je alsnog je pakket compleet.

Maar hoe kan dat nou, zal de oplettende lezer denken. Als mijn papieren niet voldoende zijn voor naturalisatie, hoe heb ik dan met diezelfde papieren wél mijn verblijfsvergunning gekregen?
Dat is inderdaad gek, maar toch is het zo. Tussen 1998 en 2003 kreeg iedereen van de gemeente een inburgeringscertificaat toegestuurd nadat het ROC waar de inburgeraar de lessen had gevolgd de gemeente de bewijzen opstuurde dat iemand álle toetsen gemaakt had.  Wat de resultaten waren, maakte niet uit. Ook als je allemaal lage scores had behaald, dan maakte de gemeente daar geen probleem van. Als je de toetsen maar gedáán had, kreeg je je inburgeringscertificaat en had je aan je verplichtingen voor een verblijfsvergunning voldaan. Terwijl de IND dus wél naar het resultaat kijkt en alleen een voldoende resultaat als een geldige naturalisatietoets beschouwt.

Ik heb de website van de IND toegevoegd bij de links van deze weblog. Misschien wordt het nu iets duidelijker allemaal. Maar vervelend is het natuurlijk wel: jaren geleden heb je al die lessen gevolgd, de toetsen gemaakt en het inburgeringscertificaat toegestuurd gekregen en nu moet je voor je naturalisatie weer opnieuw beginnen. Gelukkig dat de belangen bij naturalisatie minder groot zijn dan bij de verkrijging van een verblijfsvergunning. In Nederland heb je als burger in het bezit van een paspoort nauwelijks meer rechten dan met een permanente verblijfsvergunning.